Luận đề
Sáng-thế-ký 38 trình bày câu chuyện về Giu-đa và Ta-ma, một phân đoạn xuất hiện giữa câu chuyện về Giô-sép. Mặc dù chương này dường như làm gián đoạn tường thuật chính, nó đóng vai trò thần học quan trọng trong cấu trúc của sách Sáng-thế-ký. Câu chuyện cho thấy sự suy đồi đạo đức của Giu-đa, đồng thời trình bày cách Đức Chúa Trời bảo tồn dòng dõi giao ước ngay cả khi con người thất bại. Qua hành động táo bạo của Ta-ma, dòng dõi của Giu-đa được tiếp tục và sau này trở thành dòng dõi của vua Đa-vít và cuối cùng là Đấng Christ. Do đó, Sáng-thế-ký 38 không chỉ là một câu chuyện gia đình mà còn là một mắt xích quan trọng trong lịch sử cứu chuộc được trình bày trong Kinh Thánh.
Bối Cảnh Văn Chương
Chương 38 nằm giữa câu chuyện Giô-sép bị bán sang Ai Cập và sự thăng tiến của ông tại Ai Cập. Sự chen vào này không phải là ngẫu nhiên mà phục vụ một mục đích văn chương và thần học.
Cấu trúc của chương có thể được chia thành bốn phần chính.
Câu 1–11: Gia đình của Giu-đa và cái chết của hai con trai.
Câu 12–19: Ta-ma cải trang và gặp Giu-đa.
Câu 20–23: Giu-đa cố gắng chuộc lại vật cầm cố.
Câu 24–30: Ta-ma được minh oan và sự ra đời của Phê-rết và Xê-ra.
Gia Đình Của Giu-đa (Câu 1–11)
Giu-đa rời khỏi các anh em của mình và sống gần một người Ca-na-an tên là Hira.
Ông cưới con gái của một người Ca-na-an tên là Sua và sinh ba con trai: Ê-rơ, Ô-nan và Sê-la.
Ê-rơ cưới Ta-ma nhưng bị Đức Chúa Trời giết vì sự gian ác của mình.
Theo phong tục hôn nhân của thời cổ đại, Ô-nan phải thực hiện nghĩa vụ “hôn nhân nối dòng” (levirate marriage) với Ta-ma để duy trì dòng dõi của anh mình.
Tuy nhiên Ô-nan từ chối thực hiện nghĩa vụ này và cũng bị Đức Chúa Trời đoán phạt.
Sau đó Giu-đa hứa sẽ cho Ta-ma cưới Sê-la khi ông trưởng thành nhưng không giữ lời hứa đó.
Ta-ma Cải Trang (Câu 12–19)
Sau khi vợ của Giu-đa qua đời, Ta-ma nhận ra rằng Giu-đa không có ý định giữ lời hứa.
Vì vậy bà cải trang thành một gái mại dâm và ngồi bên đường nơi Giu-đa đi ngang qua.
Giu-đa không nhận ra bà và ngủ với bà, đưa cho bà các vật cầm cố gồm con dấu, dây đeo và cây gậy của mình.
Những vật này sau đó trở thành bằng chứng quan trọng để xác định danh tính của người cha của đứa trẻ.
Nỗ Lực Chuộc Lại Vật Cầm Cố (Câu 20–23)
Sau khi sự việc xảy ra, Giu-đa gửi bạn mình mang một con dê đến để chuộc lại các vật cầm cố.
Tuy nhiên họ không thể tìm thấy người phụ nữ đó.
Do đó Giu-đa quyết định bỏ qua vấn đề này để tránh bị xấu hổ.
Ta-ma Được Minh Oan (Câu 24–30)
Ba tháng sau, Giu-đa nghe tin rằng Ta-ma mang thai.
Ông ra lệnh đưa bà ra xử tử vì tội gian dâm.
Tuy nhiên Ta-ma gửi các vật cầm cố của Giu-đa và nói rằng người sở hữu những vật này chính là cha của đứa trẻ.
Giu-đa nhận ra lỗi của mình và thừa nhận rằng Ta-ma công chính hơn ông.
Ta-ma sinh đôi hai con trai là Phê-rết và Xê-ra.
Phê-rết sau này trở thành tổ tiên của vua Đa-vít và Đấng Christ.
Bối Cảnh Cận Đông Cổ Đại
Trong xã hội cổ đại, hôn nhân nối dòng là một thực hành quan trọng nhằm bảo đảm rằng dòng dõi của một người đàn ông đã chết sẽ được tiếp tục.
Ngoài ra, các vật như con dấu và cây gậy thường được sử dụng như dấu hiệu nhận dạng cá nhân.
Lịch Sử Giải Nghĩa
Trong truyền thống Do Thái, câu chuyện này thường được xem như một minh họa về công lý và sự trung tín của Đức Chúa Trời trong việc bảo tồn dòng dõi giao ước.
Trong truyền thống Cơ đốc giáo, nhiều nhà giải kinh nhấn mạnh rằng Ta-ma được nhắc đến trong gia phả của Đấng Christ trong Ma-thi-ơ 1.
Tổng Hợp Thần Học
Sáng-thế-ký 38 cho thấy rằng kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời không bị cản trở bởi tội lỗi của con người. Ngay cả trong những hoàn cảnh phức tạp và đạo đức mơ hồ, Đức Chúa Trời vẫn thực hiện mục đích của Ngài.
Ngoài ra, câu chuyện cũng cho thấy sự biến đổi của Giu-đa, người sau này sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc cứu Giô-sép và gia đình mình.
Kết luận
Sáng-thế-ký 38 đóng vai trò quan trọng trong cấu trúc thần học của sách Sáng-thế-ký. Qua câu chuyện của Giu-đa và Ta-ma, bản văn cho thấy rằng Đức Chúa Trời tiếp tục bảo tồn dòng dõi giao ước và dẫn dắt lịch sử cứu chuộc ngay cả trong những hoàn cảnh khó khăn và phức tạp.
Footnotes
- Gordon J. Wenham, Genesis 16–50.
- Bruce K. Waltke, Genesis: A Commentary.
- Victor P. Hamilton, The Book of Genesis Chapters 18–50.
Bibliography
Hamilton, Victor P. The Book of Genesis Chapters 18–50.
Waltke, Bruce K. Genesis: A Commentary.
Wenham, Gordon J. Genesis 16–50.